Trong tiếng Anh, việc nhờ vả hoặc sắp xếp để ai đó thực hiện một công việc cho mình là một tình huống giao tiếp rất phổ biến. Để diễn đạt ý nghĩa này một cách tự nhiên và chính xác, người học tiếng Anh thường sử dụng hai cấu trúc have/get something done quen thuộc. Tuy nhiên, dù thường xuyên xuất hiện trong giao tiếp và các bài kiểm tra, nhiều người vẫn còn băn khoăn về sự khác biệt tinh tế giữa chúng. Bài viết này từ Anh ngữ Oxford sẽ đi sâu phân tích để bạn có thể nắm vững và sử dụng thành thạo hai cấu trúc have sth done và get sth done này.
Hiểu Rõ Cấu Trúc Have Something Done
Định Nghĩa và Ứng Dụng Phổ Biến của Have Something Done
Cấu trúc have sth done diễn tả việc bạn sắp xếp, yêu cầu hoặc trả tiền để một người khác thực hiện một hành động nào đó cho mình. Trong ngữ cảnh này, chủ thể của câu không phải là người trực tiếp thực hiện hành động, mà là người được hưởng lợi hoặc chịu tác động từ hành động đó. Mục đích chính khi sử dụng cấu trúc bị động cầu khiến này là để nhấn mạnh vào kết quả của hành động hoặc dịch vụ được hoàn thành, hơn là người thực hiện nó.
Cấu trúc này rất thông dụng khi nói về các dịch vụ chuyên nghiệp mà chúng ta phải trả tiền, chẳng hạn như cắt tóc, sửa xe, dọn dẹp nhà cửa hay các dịch vụ y tế. Ví dụ, khi bạn nói “I had my car washed“, bạn muốn diễn tả rằng xe của bạn đã được rửa bởi ai đó, chứ không phải bạn tự rửa. Điều này cho thấy sự tập trung vào việc xe đã sạch, một kết quả mong muốn, mà không cần đề cập đến người rửa xe cụ thể là ai.
Các Trường Hợp Đặc Biệt và Ý Nghĩa của Have Something Done
Ngoài việc diễn tả các dịch vụ trả phí, cấu trúc have sth done còn được sử dụng trong một số trường hợp đặc biệt với sắc thái ý nghĩa khác. Đôi khi, nó dùng để mô tả một sự kiện tiêu cực không mong muốn đã xảy ra với ai đó, mà nguyên nhân xuất phát từ bên ngoài hoặc từ hành động của người khác. Đây là lúc chủ thể trong câu bị ảnh hưởng bởi một sự việc ngoài ý muốn.
Chẳng hạn, câu “They’ve had their car stolen” có nghĩa là chiếc xe của họ đã bị trộm, nhấn mạnh vào việc họ là nạn nhân của hành vi trộm cắp. Tương tự, “Thousands of people had their homes destroyed by the hurricane” mô tả việc hàng ngàn ngôi nhà bị phá hủy do bão, cho thấy sự tác động lớn từ thiên tai lên cuộc sống của con người. Trong những trường hợp này, cấu trúc have sth done giúp chúng ta tập trung vào hậu quả hơn là nguyên nhân trực tiếp.
Dạng Chủ Động của Have Something Done
Mặc dù have something done là một cấu trúc bị động, nó cũng có dạng chủ động để nhấn mạnh người thực hiện hành động. Cấu trúc have someone do something mang ý nghĩa “nhờ ai đó làm việc gì”.
<>Xem Thêm Bài Viết:<>- Tổng Hợp Tên Cửa Hàng Tiếng Anh Hay Và Thu Hút Nhất
- Nắm Vững Bị Động Khách Quan Và Cấu Trúc Suggest Hiệu Quả
- Từ vựng Gia vị Tiếng Anh: Khám phá Thế giới Hương Vị
- Hiểu Rõ Cụm Từ “Keep an eye on” Trong Tiếng Anh
- Cách Viết Thiệp Mời Sinh Nhật Bằng Tiếng Anh
Công thức cụ thể là: have + someone + V (nguyên thể).
Ví dụ minh họa: “I had the electrician look at my broken light” có nghĩa là tôi đã nhờ thợ điện kiểm tra cái bóng đèn hỏng của tôi. Hay “The doctor will have the nurse call the patients” diễn tả việc bác sĩ sẽ nhờ y tá gọi điện cho các bệnh nhân. Với dạng chủ động này, chúng ta rõ ràng tập trung vào vai trò của người được nhờ vả và hành động mà họ sẽ thực hiện.
Khám Phá Cấu Trúc Get Something Done
Định Nghĩa và Điểm Tương Đồng của Get Something Done
Cấu trúc get something done có nhiều điểm tương đồng với cấu trúc have something done và thường có thể thay thế cho nhau trong dạng bị động cầu khiến. Cả hai đều được sử dụng để diễn đạt việc một việc gì đó được hoàn thành bởi người khác cho chủ thể. Tính phổ biến của cấu trúc get sth done cũng rất cao, đặc biệt trong giao tiếp hàng ngày, mang sắc thái ít trang trọng hơn so với “have”.
Trong dạng bị động, cấu trúc get sth done cũng tương tự về mặt ngữ pháp và cách sử dụng. Ví dụ, “The students get their essays checked” (Các em học sinh được chấm bài văn) hoặc “He got his washing machine fixed” (Anh ấy đã đi sửa máy giặt). Điều này cho thấy, khi nói về kết quả của một dịch vụ hoặc hành động được thực hiện bởi người khác, cả hai cấu trúc này đều có thể được sử dụng linh hoạt.
Sự Khác Biệt Cốt Lõi Trong Dạng Chủ Động của Get Something Done
Mặc dù có sự tương đồng đáng kể ở dạng bị động, điểm khác biệt rõ ràng nhất giữa cấu trúc have sth done và get sth done nằm ở dạng chủ động. Trong khi have someone do something sử dụng động từ nguyên thể (V-infinitive) sau “someone”, thì cấu trúc get someone to do something lại yêu cầu động từ có “to” (to-infinitive).
Công thức cụ thể là: get + someone + to V.
Ví dụ: “She gets her son to do his homework by promising him ice cream when he’s finished” (Cô ấy yêu cầu con trai làm bài tập về nhà bằng cách hứa cho nó ăn kem khi làm xong bài). Hoặc “I got the cleaner to clean under the cupboards” (Tôi nhờ người dọn dẹp lau bên dưới tủ đựng chén). Sự khác biệt nhỏ này trong dạng chủ động là một trong những điểm cần lưu ý để sử dụng chính xác hai cấu trúc này. Cấu trúc get someone to do something thường mang ý nghĩa rằng bạn phải thuyết phục, khuyến khích hoặc nỗ lực hơn một chút để người khác thực hiện hành động.
Minh họa sự khác biệt cơ bản giữa have sth done và get sth done trong ngữ pháp tiếng Anh
So Sánh Chi Tiết Have Sth Done và Get Sth Done
Phân Biệt Ngữ Cảnh Sử Dụng và Sắc Thái Ý Nghĩa
Dù có thể thay thế cho nhau trong nhiều trường hợp, cấu trúc have sth done và get sth done vẫn mang những sắc thái riêng biệt. “Have something done” thường được dùng khi hành động được thực hiện theo quy trình thông thường, là một dịch vụ chuyên nghiệp hoặc là một sự sắp xếp đã được lên kế hoạch. Nó có thể ngụ ý một mức độ kiểm soát hoặc sự sắp xếp chính thức hơn.
Trong khi đó, “get something done” thường mang ý nghĩa rằng có một chút khó khăn, nỗ lực hoặc sự thuyết phục để hoàn thành công việc đó. Nó có thể gợi lên cảm giác về việc vượt qua một trở ngại hoặc đạt được điều gì đó sau một quá trình. Chẳng hạn, “I got my old computer fixed” có thể ngụ ý rằng việc tìm người sửa hoặc chi phí sửa chữa là một thách thức, nhưng cuối cùng cũng thành công. “Have” nghe có vẻ khách quan và mang tính báo cáo sự việc hơn, trong khi “get” có thể thêm một chút cảm xúc cá nhân hoặc sự chủ động trong việc xoay sở.
Lưu Ý Về Tính Trang Trọng Và Thường Gặp
Về mặt tính trang trọng, “have something done” thường được coi là trang trọng hơn và phổ biến trong văn viết hoặc các tình huống chính thức. Ngược lại, “get something done” mang sắc thái thân mật, đời thường hơn và rất phổ biến trong giao tiếp nói hàng ngày. Điều này tương tự như sự khác biệt giữa “obtain” (trang trọng) và “get” (thông thường) trong tiếng Anh. Việc lựa chọn cấu trúc phù hợp sẽ giúp câu văn của bạn tự nhiên và ăn khớp với ngữ cảnh giao tiếp.
Ví dụ, trong môi trường công sở, bạn có thể nói “We had the new system installed last week” để nghe chuyên nghiệp hơn. Nhưng trong cuộc trò chuyện thân mật với bạn bè, “I need to get my phone screen replaced” sẽ nghe tự nhiên hơn. Khoảng 70% người bản xứ dùng “get” trong các tình huống không trang trọng, cho thấy sự linh hoạt và phổ biến của nó.
Những Lỗi Thường Gặp và Cách Khắc Phục
Một trong những lỗi phổ biến nhất khi sử dụng cấu trúc have/get something done là nhầm lẫn giữa dạng chủ động và bị động, hoặc quên chia động từ chính “have/get” theo thì và chủ ngữ. Ví dụ, nhiều người thường quên chia “have” thành “had”, “has”, “having” hoặc “get” thành “got”, “gets”, “getting” khi cần. Một lỗi khác là sử dụng sai dạng động từ theo sau “something” – luôn phải là V3 (quá khứ phân từ), không phải V-infinitive hay V-ing.
Để khắc phục, hãy luôn nhớ rằng sau “something” phải là quá khứ phân từ để tạo thành ý nghĩa bị động. Với dạng chủ động, hãy phân biệt “have someone do” và “get someone to do” một cách rõ ràng. Việc luyện tập thường xuyên với các bài tập đa dạng và tự đặt câu trong các ngữ cảnh khác nhau sẽ giúp bạn củng cố kiến thức và tránh những lỗi sai này. Việc đọc và nghe tiếng Anh từ các nguồn đáng tin cậy cũng giúp bạn làm quen với cách người bản xứ sử dụng các cấu trúc này một cách tự nhiên.
Mẹo Nắm Vững và Thực Hành Hiệu Quả
Để thực sự nắm vững cấu trúc have sth done và get sth done, bạn cần kết hợp lý thuyết và thực hành. Hãy thử áp dụng các cấu trúc này vào các tình huống thực tế trong cuộc sống hàng ngày. Ví dụ, khi bạn đi cắt tóc, hãy nghĩ ngay đến câu “I had my hair cut“. Khi bạn nhờ bạn bè giúp đỡ việc gì đó, hãy thử dùng “I got my friend to help me with…”
Bên cạnh đó, việc tạo ra các ví dụ của riêng mình, đặc biệt là những ví dụ có ý nghĩa cá nhân, sẽ giúp ghi nhớ lâu hơn. Bạn cũng có thể tìm kiếm các bài tập bổ sung trên internet hoặc trong sách ngữ pháp để củng cố kiến thức. Hãy chú ý đến ngữ cảnh của câu để quyết định sử dụng “have” hay “get” cho phù hợp với sắc thái trang trọng hoặc mức độ nỗ lực. Thực hành thường xuyên là chìa khóa để biến kiến thức ngữ pháp thành kỹ năng giao tiếp thành thạo.
FAQs
1. Cấu trúc have sth done dùng trong những trường hợp nào?
Cấu trúc have sth done được dùng khi bạn sắp xếp, yêu cầu hoặc trả tiền để ai đó làm việc gì đó cho bạn (nhấn mạnh kết quả), hoặc khi một sự việc tiêu cực không mong muốn xảy ra với bạn do người khác gây ra.
2. Cấu trúc get sth done có ý nghĩa gì khác so với have sth done không?
Trong dạng bị động, get sth done tương tự như have sth done. Tuy nhiên, “get” thường mang sắc thái ít trang trọng hơn và đôi khi ngụ ý cần một sự nỗ lực, thuyết phục để công việc được hoàn thành.
3. Làm sao để phân biệt dạng chủ động của have và get?
Dạng chủ động của “have” là have someone do something (V nguyên thể), còn dạng chủ động của “get” là get someone to do something (to V). Đây là điểm khác biệt cốt lõi cần ghi nhớ.
4. Có thể dùng have/get sth done cho tất cả các thì trong tiếng Anh không?
Hoàn toàn có thể. Động từ “have” hoặc “get” sẽ được chia theo thì và chủ ngữ của câu, trong khi động từ theo sau “something” luôn ở dạng quá khứ phân từ (V3). Ví dụ: “I will have my car serviced“, “She is getting her nails done“.
5. Cấu trúc have sth done có thể dùng với “by + tác nhân” không?
Có, bạn có thể thêm “by + tác nhân” để chỉ rõ ai là người thực hiện hành động, nhưng nó thường không cần thiết vì trọng tâm của cấu trúc này là kết quả hoặc sự sắp xếp. Ví dụ: “I had my hair cut by a new stylist.”
6. Sự khác biệt về tính trang trọng giữa have sth done và get sth done là gì?
Have sth done thường được coi là trang trọng hơn và phổ biến trong văn viết hoặc tình huống chính thức. Get sth done mang sắc thái thân mật, đời thường hơn và rất phổ biến trong giao tiếp nói hàng ngày.
7. Có phải lúc nào get sth done cũng ngụ ý khó khăn hơn have sth done không?
Không phải lúc nào cũng vậy. Tuy nhiên, trong một số ngữ cảnh, “get” có thể gợi ý rằng bạn đã phải nỗ lực hoặc thuyết phục để công việc đó được thực hiện, trong khi “have” chỉ đơn thuần là việc sắp xếp một dịch vụ.
8. Tôi nên dùng have hay get trong bài thi tiếng Anh?
Trong các bài thi ngữ pháp, cả hai cấu trúc đều có thể được hỏi. Khi viết, hãy cân nhắc ngữ cảnh để chọn cấu trúc phù hợp. Trong bài thi nói, “get” có thể tự nhiên hơn cho các tình huống đời thường.
9. Cấu trúc have sth done có phải là dạng bị động của “have somebody do something” không?
Đúng vậy. Have something done là dạng bị động của have somebody do something, tập trung vào kết quả của hành động thay vì người thực hiện.
10. Có cách nào dễ nhớ sự khác biệt giữa have và get ở dạng chủ động không?
Hãy nhớ “have someone DO” (nguyên thể) và “get someone TO DO” (có TO). Cụm “TO DO” trong “get” có thể giúp bạn liên tưởng đến việc cần một chút “nỗ lực” (effort) hoặc “thuyết phục” (persuade) để “to get” ai đó làm gì.
Với sự phân tích chi tiết và các ví dụ cụ thể, Anh ngữ Oxford hy vọng bạn đã có cái nhìn rõ ràng hơn về cách phân biệt và sử dụng cấu trúc have sth done và get sth done một cách hiệu quả. Việc nắm vững những cấu trúc ngữ pháp tiếng Anh này sẽ giúp bạn giao tiếp tự tin và chính xác hơn rất nhiều.